De functies van de partituureditor

Dit artikel loopt één keer door de partituureditor heen. Om hem te openen, op te slaan en af te sluiten, zie Je partituur bewerken met de editor. Om een correctie met één zin te laten uitvoeren, of een vraag over de partituur te stellen, zie Chopy.

Hoe selecteer ik noten?

In de modus Selecteren (V):

• Een klik op een noot selecteert die. Shift + klik voegt een noot toe aan de selectie of haalt er een uit.
• Sleep een rechthoek over de partituur om meerdere noten tegelijk te selecteren.
• Een klik op het maatnummer selecteert de hele maat.
• De pijltoetsen links en rechts gaan naar de vorige of volgende noot.
• Esc heft de selectie op.

Een klik op de titel, de componist, het tempo, de maatsoort, een sleutel of de naam van een instrument opent meteen de bewerking ervan.

Hoe voeg ik noten toe?

• Invoermodus (N): kies een notenwaarde en klik dan op de notenbalk op de gewenste hoogte. Elke klik plaatst een noot.
• Dubbelklik in de modus Selecteren: plaatst een kwartnoot op de aangeklikte plek en schakelt over naar de invoermodus.
• Rust (R): plaatst in de invoermodus een rust in plaats van een noot; bij geselecteerde noten verandert het ze in rusten.

Hoe wijzig ik de toonhoogte, de duur of een voorteken?

Selecteer een of meer noten: erboven verschijnt een werkbalk.

• ▲ ▼ of pijltoetsen omhoog en omlaag: een halve toon hoger of lager. Met Shift een octaaf. Op een drumnotenbalk gaan ze naar het naastgelegen onderdeel.
• Duur (1–5): van de zestiende noot (1) tot de hele noot (5). De punt (.) voegt de helft van de duur toe.
• Voorteken: kruis, mol, herstellingsteken, dubbelkruis, dubbelmol.
• Overbindingsboog (T): verbindt de noot met de volgende noot van dezelfde toonhoogte.
• Verwijderen (toets Del of Backspace, of de prullenbak).
• Verplaatsen naar: zet de noot op een andere notenbalk.

Welke tekens en speelwijzen kan ik toevoegen?

Het menu Meer van de werkbalk biedt de tekens van het instrument:

• Piano, zang, gitaar, bas: staccato, tenuto, accent, marcato, fermate.
• Strijkinstrumenten (viool, contrabas): neer- en opstreek, natuurlijke en kunstmatige flageoletten, lege snaar, spiccato, staccato, tenuto, accent en speelwijzen (pizzicato, arco, sul ponticello, sul tasto, col legno, con sordino, tremolo…).
• Blaasinstrumenten (fluit, saxofoon, trompet): ademteken, fermate, triller, staccato, tenuto, accent, marcato, fall, scoop en speelwijzen (legato, détaché, flatterzunge, growl, dempers…).
• Orgel: fermate, triller, mordent, staccato, tenuto, accent, teen en hak op het pedaal en de registraties (Hoofdwerk, Zwelwerk, Plenum, Tutti…).
• Drums: het menu Onderdeel wijzigt het gespeelde onderdeel (bassdrum, snaredrum, toms, hi-hat, crash, ride), met accent (A), ghostnote (G), flam (F), roffel en hi-hat open / dicht (O).

Bij gitaar en bas kiest het menu Snaar de snaar van de geselecteerde noot, en Weergave toont de notenbalk, de tabulatuur of beide.

Hoe schrijf of corrigeer ik de songtekst?

• Eén lettergreep tegelijk: klik op een lettergreep, of selecteer een noot en druk op L (knop Aa Tekst). Typ de lettergreep: Tab of Spatie gaat naar de volgende noot, een koppelteken “-” splitst het woord, Esc beëindigt de invoer.
• De hele tekst in één keer: de kaart Songtekst in het paneel Correcties. Plak de tekst met een spatie tussen de woorden en een koppelteken tussen de lettergrepen (maan-licht): elke lettergreep komt op volgorde op een noot.

De kaart Songtekst verschijnt voor een stem, een koor of een instrument dat al een songtekst heeft.

Wat bevat het paneel Correcties?

Kaarten die de hele partituur in één handeling corrigeren. Alleen de kaarten die nuttig zijn voor je instrumenten worden getoond:

De toonsoort wijzig je met Transponeren. Dynamiek en akkoordsymbolen kunnen in de editor niet worden gewijzigd.

Hoe beheer ik de instrumenten?

Het tabblad Instrumenten toont elke notenbalk. Bij elk kun je de balk hernoemen, het type wijzigen (piano, zang, koor, viool, fluit, saxofoon, gitaar, bas, contrabas, trompet, orgel, drums), omhoog of omlaag verplaatsen, Verbergen in de partituur of verwijderen. + Instrument toevoegen maakt een nieuwe notenbalk aan.

Een verborgen notenbalk wordt niet getoond en ook niet gespeeld bij het beluisteren.

Hoe beluister ik mijn correcties?

• Spatiebalk: start of stopt het beluisteren.
• ▶ Beluisteren in de werkbalk: speelt 4 tellen af vanaf de geselecteerde noot.
• Origineel | Transcriptie: vergelijk de oorspronkelijke opname met de gecorrigeerde partituur. Deze keuze verschijnt alleen als de oorspronkelijke opname beschikbaar is; Origineel wordt grijs wanneer de partituur niet meer bij de opname past.
• Snelheid: 1×, 0,5× of 0,75×, om een snelle passage te controleren.

Welke sneltoetsen zijn er?

De cijfertoetsen werken ook op AZERTY-toetsenborden en op het numerieke toetsenblok. De sneltoetsen zijn uitgeschakeld terwijl je in een tekstveld typt.

Waar dient het zoeken naar een actie voor?

Cmd/Ctrl + K opent een zoekveld: typ wat je wilt doen, zonder je zorgen te maken over accenten. Bijvoorbeeld “transponeren”, “songtekst”, “stemming”, “3/4” of “maat 5”.

En op een telefoon?

De editor past zich aan de telefoon aan:

• Tik op een noot om die te selecteren, sleep de noot omhoog of omlaag om de toonhoogte te wijzigen, en houd lang ingedrukt om er meerdere te selecteren.
• De balk Notenhulpmiddelen biedt duur, rust en verwijderen.
• Noten toevoegen: tik op de notenbalk op de gewenste hoogte en sleep om bij te stellen voordat je loslaat.
• De knop Hulpmiddelen opent de tabbladen Correcties en Instrumenten. Chopy opent via zijn tekstballon.
• Er wordt telkens maar één instrument getoond: tik op de naam in de rij met instrumenten om te wisselen.

Het toetsenbord en het zoeken met Cmd/Ctrl + K zijn niet beschikbaar op een telefoon.